KOMÜNİST MANİFESTO MANGA

 

Mayıs,  yıl içinde sevdiğim aylardandır. Özellikle ilk günü yani 1 Mayıs daha değerli, daha önemlidir benim için. Çünkü emeğin, emekçinin ve dayanışmanın günüdür.

Komünist Manifesto Manga İncelemesi (1)Bu nedenle okurlarımız için “Komünist Manifesto Manga”yı inceledim.

Komünist Manifesto Manga, Karl Marx ve Friedrich Engels tarafından kaleme alınan Komünist Manifesto’nun, bir hikâye ve çeşitli karakterlerle somut hale getirilerek, Japon çizgi roman ekolü olan mangaya uyarlanmış hali.

Çok da iddialı bir öyküsü olmayan kitap, temel olarak didaktik bir nitelik taşıyor. İşçi mücadelesinin karakterler üzerinden anlatıldığı kitapta her karaktere bir özellik yüklenerek devrim süreci boyunca karşılaşılan durumlar tasvir ediliyor.

DEVRİMİN AKTÖRLERİ

Hikayede altı ana karakter var. Bunlar Bill, Frank, Bart, Simon, Norman ve Bruno.

Bill, Frank ve Bart birer işçi. Simon, sistemden rahatsız ve şiddete başvurmaya meyilli bir genç. Bruno, sosyalist ütopyayı kurma hayalinde bir lider, Norman ise yardımcısı.

Bill, diğer işçi arkadaşları gibi sistemden rahatsız biri. Bir şeyler olmasını istiyor ama eyleme geçmek konusunda temkinli davranıyor. Çevresini gözlemleyen Bill, bir çıkış yolu arıyor fakat ne yapacağını bilmiyor. Simon’ın şiddet kullanmaktan yana düşüncelerine karşın Bill barışçıl yöntemlerden yana.

Frank, ailesinden uzakta yaşamak zorunda olan bir karakter. Eşi ve oğlu bir çiftlikte çalışıyor. Maddi şartları uygun hale getirip ailesini yanına getirmek isteyen Frank, işçi hareketinde Bill’in aksine daha aktif yer alıyor.

Bart,  aralarında daha fazla okuyanı. Ekibin ideologu konumunda. Arkadaşlarına işçi mücadelesi ve ideolojisi hakkında bilgiler veriyor.

Simon, heyecanlı bir genç. Sermaye sahiplerine karşı şiddete başvurmayı, haklarına böyle kavuşmayı düşünüyor. Bu heyecanı hikâyenin ilerleyen kısımlarında fabrikada büyük bir ayaklanmanın çıkmasına sebep oluyor.

Norman, hikâyenin başlangıcında fabrika sahibi ile görülen, onun işçiler için kullandığı olumsuz dili paylaşan, pek güven vermeyen bir karakter. Patronun yanında, onunla işbirliği içinde görülse de daha sonra işçileri örgütlemek için o bölgeye gelmiş bir sendikacı olduğunu öğreniyoruz.

Bruno ise sosyalist bir ütopya kenti kurmayı hedefliyor. Büyük bir maddi gücü var fakat işçilere destek oluyor. Hatta onlara silah dağıtıyor. İlerleyen kısımlarda kurduğu sistemi yüce bir hale getirmeye çalışan Bruno, kurallara uymadığını iddia ettiği işçileri infaz ettirmeye başlıyor.

Komünist Manifesto Manga İncelemesi (1)

 OTORİTEYE KARŞI İŞÇİLER

Hikâyenin başında işçilerin çalıştıkları fabrikada yaşadıkları zorluklar karşısında çözüm arayışlarını görüyoruz. Patron oldukça acımasız. Yorgunluktan ayakta duramayan yaşlı bir işçi, patronun fabrikadaki adamları tarafından dövülüyor. Buna tepki gösteren Bill de onların gazabına uğruyor. Daha sonra Simon’ın benzer bir karışıklık anında patrona sopa indirmesiyle isyan baş gösteriyor. Polislerin fabrikaya gelmesiyle kısa sürede bastırılıyor.

Frank ve bir grup işçi kaçarken Bill ve diğerleri evlerine geri dönüyor. Bart ve Bill işçi hareketi üzerine sohbet ederken Norman geliyor. Sendikacı olduğunu söyleyen Norman, bölgedeki örgütlenmeyi Bill ve arkadaşlarının yapmasını teklif ediyor. Norman,Bruno için çalışıyor. Bruno’nun amacı bir sosyalist ütopya kurmak. İşçiler önce tereddüt etseler de daha sonra sendikaya katılarak ütopyanın kurulmasını sağlıyorlar.

Burada hikâye bir atlama yapıyor. Ütopya kuruluyor, işçiler daha iyi şartlarda yaşamaya başlıyor. Karl Marx ve Friedrich Engels ise gökyüzünde iki hayalet olarak olup bitenleri izliyor.

Bruno, kuralları çiğnediğini iddia ettiği bir işçiyi topluluğun gözü önünde infaz ettiriyor. Bill yine tepki gösteriyor. Bruno ise buna karşılık Bill’in de infaz edilmesine karar veriyor. Görevi ise Norman’a veriyor. Norman silahını Bill’e doğrultuyor fakat Bruno’yu öldürüyor. Bu kısım bana V forVendetta’da Polis şefi Creedy’nin Başkan Sutler’ı öldürdüğü sahneyi hatırlattı.

Simon’ın işçilere ihaneti, işsizlerin sermayedarlara askerlik yapması gibi ilginç noktalar hikâyeyi bir nebze heyecanlı kılıyor.

Komünist Manifesto Manga İncelemesi (3)

MARX VE ENGELS’İN DİYALOGLARI

Kitabın sonuna doğru Marx ve Engels’in karşılıklı konuşmaları başlıyor. Burada devrimci hareketler ve ideolojileri hakkında kısa konuşmalar gerçekleşirken kitap Komünist Manifesto’ya atıfla sona eriyor; “Proleterlerin zincirlerinden başka kaybedecekleri bir şey yoktur, fakat kazanacakları bir dünya vardır. Dünyanın bütün işçileri, birleşin!”

Didaktik olmaya ve bunu hikâye anlatarak yapmaya çalışan bir kitap Komünist Manifesto Manga ama ikisini birlikte çok iyi yaptığı söylenemez. Marx ve Engels’in gökyüzünden olup biteni izlemesi güzel bir nüans olmuş. Onun dışında konu yüzeysel işlenmiş diyebiliriz.İşçilerin kendi içlerinde onlara ihanet edenlerle mücadelelerini de anlatması konuyu tekdüzelikten kurtarıyor.

İdeoloji hakkında bilgi sahip olmak isteyenlere, aynı zamanda manga sevenlere de tavsiye edilebilir.

Komünist Manifesto Manga İncelemesi (2)

 

Komünist Manifesto Manga

Çıkış Tarihi:Ağustos 2009

Türkiye’de Çıkış Tarihi:Yordam Kitap, 2010

Mangaya Uyarlayan:Variety Art Works – East Press

Çeviri: İnan Öner

Mustafa Emre ÖZGEN

ozgen.me@gmail.com

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir